قیمت نفت و قیمت دلار چه رابطه ای دارند؟

بازار نفت اصطلاحا جزو بازارهای پیشرو است به این معنی که تغییرات قیمتی در این بازار موجب تغییر در سایر بازارها از جمله بازار ارز و طلا می شود اما بر عکس آن صادق نیست. مثلا تغییرات در بازار طلا روی قیمت نفت تاثیر نمی گذارد. به همین دلیل بررسی بازار نفت و پیش بینی آینده آن برای تحلیلگران بسیار مهم است.

در اینجا بطور مختصر درباره رابطه بین قیمت نفت، قیمت طلا و قیمت دلار توضیحاتی را ارائه خواهیم کرد.

به گزارش روزنامه اقتصادی فرصت امروز همانطور که می دانیم قیمت نفت تحت تاثیر عوامل مختلفی مثل رشد اقتصادی جهان که منجر به افزایش یا کاهش تقاضای نفت می شود و همچنین تحت تاثیر عوامل سیاسی و سایر عواملی است که معمولا خارج از بازارهای مالی هستند. در اینجا بدنبال این عوامل نیستیم و تنها قصد داریم رابطه بین قیمت نفت و قیمت ارزهای عمده بویژه قیمت دلار را روشن کنیم.

نوسانات قیمت نفت به شدت بازارهای مالی را تحت تاثیر قرار می دهد. برای مثال وقتی قیمت نفت افزایش می یابد سهام برخی از شرکتها مانند شرکتهای خودروسازی که به شدت به قیمت نفت حساسند کاهش می یابد. به عبارت ساده تر افزایش قیمت نفت موجب کاهش قیمت سهام شرکتهای خودروسازی می شود. همچنین افزایش قیمت نفت موجب کاهش ارزش پول ملی کشورهای واردکننده نفت و موجب افزایش ارزش پول کشورهای صادرکننده نفت می شود. برای مثال ارزش پول ملی کشور ژاپن که 98 درصد نفت مورد نیاز خود را از خارج وارد می کند با افزایش قیمت نفت کاهش می یابد. بطور خلاصه با افزایش قیمت نفت، ارزش ین ژاپن کم می شود. این معادله درخصوص کشور آمریکا نیز صادق است. زیرا آمریکا جزو بزرگترین مصرف کنندگان نفت است و با افزایش قیمت نفت ارزش دلار آمریکا کم می شود. کشورهای دیگری مثل هند و چین نیز همین وضعیت را دارند. در عوض کشورهای بزرگ صادرکننده نفت مثل کانادا، عربستان و ایران با افزایش قیمت نفت افزایش ارزش پول ملیشان را تجربه می کنند. بنابراین قیمت دلار در بازار ایران با افزایش قیمت نفت کاهش می یابد.

شاید اشاره به رابطه بین دلار آمریکا و دلار کانادا بین سالهای 2003 تا کنون به خوبی بیانگر این موضوع باشد. کانادا از صادرکنندگان نفت است و کاملاً طبیعی است که بر اثر بالا رفتن قیمت نفت، اقتصاد قوی تر و در نتیجه ارز قوی تر داشته باشد به طوری که دلار کانادا در سالهای 2003 تا 2014 که قیمت نفت روبه رشد بود و از حدود ۲۴ دلار به حوالی ۷۵ دلار رسید، رشد شدیدی را تجربه کرده و با شیب تندی در برابر دلار آمریکا صعود کرد به طوری که زوج ارز USD/CAD  در دهم می سال 2014 به مرز ۱۰/۱ سقوط کرد (چون دلار کانادا در مخرج کسر قرار دارد هرچه این عدد کمتر باشد به معنی قوی تر بودن دلار کانادا است) و این در حالی است که این عدد از اوایل سال ۱۹۷۸ مشاهده نشده بود.

طلا نیز یکی دیگر از کالاهایی است که به شدت تحت تاثیر بازار نفت قرار دارد. افزایش قیمت نفت باعث افزایش تورم جهانی می شود و در این شرایط سرمایه گذاران علاقه مند هستند تا سرمایه خود را به کالایی تبدیل کنند تا بیشترین مقاومت را در برابر افزایش تورم داشته باشد، طلا یکی از بهترین انتخاب های آنان است و به همین دلیل تقاضا برای طلا بالا رفته و موجب گرانی آن می شود.

از طرف دیگر طلا و نفت عوامل تأثیرگذار مشترک یکسانی دارند که موجب می شود قیمت این دو کالای حیاتی هم جهت باشد. به عنوان مثال تنش های منطقه ای علی الخصوص در خاورمیانه هم باعث بالا رفتن قیمت نفت و هم طلا می شود.

تأثیرگذاری قیمت نفت بر طلا موجب می شود تا نفت به صورت غیر مستقیم بر بسیاری دیگر از کالاها، سهام شرکتها و ارزهای رایج کشورهای مختلف نیز تأثیر بگذارد.